از آن سرزمين فاصله‌اى نداريم ، هنگامى كه پيامبر موعود به آنجا مهاجرت نمود به سرعت به سوى شما خواهيم آمد ! آنها در سرزمين « مدينه » ماندند و اموال فراوانى كسب نمودند اين خبر به سلطانى به نام « تُبَّع » رسيد ، با آنها جنگيد ، يهود در قلعه‌هاى خويش متحصن شدند ، وى آنها را محاصره كرد ، سپس به آنها امان داد ، آنها به نزد سلطان آمدند « تُبَّع » گفت : من اين سرزمين را پسنديده‌ام و در اين سرزمين خواهم ماند ، در پاسخ وى گفتند : اين چنين نخواهد شد ؛ زيرا اين سرزمين هجرتگاه پيامبرى است كه جز او كسى نمىتواند به عنوان رياست در اين سرزمين بماند . تُبَّع گفت : بنابراين من از خاندان خويش كسانى را در اينجا قرار خواهم داد تا آن زمانى كه پيامبر موعود بيايد وى را يارى نمايند ، لذا او دو قبيلهء معروف « اوس » و « خزرج » را در آن مكان ساكن نمود . اين دو قبيله هنگامى كه جمعيت فراوانى پيدا كردند به اموال يهود تجاوز مىنمودند ، يهوديان به آنها مىگفتند : هنگامى كه محمّد صلى الله عليه و آله مبعوث گردد شما را از سرزمين ما بيرون خواهد كرد ! هنگامى كه محمّد صلى الله عليه و آله مبعوث شد ، اوس و خزرج كه به نام انصار معروف شدند به او ايمان آوردند و يهود وى را انكار نمودند اين است معنى آيهء « وَ كانُوا مِنْ قَبْلُ يَسْتَفْتِحُونَ عَلَى الَّذينَ كَفَرُوا » . « 1 » آرى ، همان جمعيتى كه با عشق‌وعلاقه مخصوص براى ايمان به رسول خدا صلى الله عليه و آله آمده بودند و در برابر اوس و خزرج افتخارشان اين بود كه پيامبرى مبعوث خواهد شد و آنها ياران خاص وى خواهند بود ، بر اثر تعصب ، لجاج و دنياپرستى در صف دشمنان او قرار گرفتند در حالى كه دور افتادگان گرد او را گرفته و به يارانش پيوستند . * * *

--> ( 1 ) « كافى » ، ج 8 ، ص 308 و 309 ، ح 481 ؛ « بحار الانوار » ، ج 15 ، ص 225 و 226 ، ح 49 ؛ « مجمع البيان » ، ذيل آيهء مورد بحث .